Praca w przestrzeniach zamkniętych – przepisy i szkolenia

Praca w przestrzeniach zamkniętych wymaga odpowiedniego przygotowania pracownika i właściwej organizacji stanowiska pracy. Ograniczone wejście i wyjście, możliwość wystąpienia niebezpiecznej atmosfery, utrudniona ewakuacja czy konieczność stosowania specjalistycznego sprzętu sprawiają, że są to prace wymagające szczególnej ostrożności. Dotyczy to m.in. pracy w zbiornikach, studniach, studzienkach kanalizacyjnych, kanałach, silosach, komorach czy wnętrzach urządzeń technicznych. Jakie wymagania musi spełnić pracodawca? Jak przygotować pracownika i przede wszystkim – jakie szkolenie do pracy w przestrzeni zamkniętej wybrać: PZ1, PZ2 czy PZ3? Wybór zależy głównie od poziomu ryzyka, sposobu wejścia do przestrzeni oraz tego, czy podczas pracy konieczne będzie zastosowanie aparatu ucieczkowego lub oddechowego.

Czym są przestrzenie zamknięte?

Przestrzeń zamknięta to miejsce, do którego wejście i wyjście są ograniczone lub utrudnione, a warunki wewnątrz mogą stwarzać dodatkowe zagrożenie dla pracownika. Do takich miejsc mogą należeć m.in.:

  • zbiorniki,
  • studnie i studzienki,
  • kanały,
  • komory,
  • silosy,
  • wnętrza urządzeń technicznych,
  • inne przestrzenie z ograniczonym dostępem.

W przestrzeniach zamkniętych mogą pojawić się różne zagrożenia, np. zbyt niski poziom tlenu, niebezpieczne gazy i opary, ryzyko pożaru lub wybuchu, a także trudności związane z wejściem, wyjściem i pracą na wysokości. Dlatego przed rozpoczęciem pracy trzeba ocenić warunki panujące w konkretnej przestrzeni i na tej podstawie dobrać procedury, zabezpieczenia oraz zakres przygotowania pracownika. Więcej o zagrożeniach gazowych w przestrzeniach zamkniętych, detekcji gazów i sposobach ochrony przeczytasz w artykule „Cichy zabójca w zamkniętych przestrzeniach – jak się chronić?

Przepisy BHP – praca w przestrzeniach zamkniętych

Praca w przestrzeniach zamkniętych należy do prac szczególnie niebezpiecznych. Oznacza to, że pracodawca musi zapewnić odpowiednią organizację pracy, nadzór oraz zabezpieczenia techniczne i organizacyjne. W praktyce przed rozpoczęciem pracy należy zwrócić uwagę m.in. na:

  • ocenę zagrożeń,
  • przygotowanie przestrzeni do wejścia,
  • pisemne pozwolenie na wykonanie pracy
  • kontrolę atmosfery,
  • odpowiednią wentylację,
  • sposób komunikacji między pracownikami,
  • asekurację osoby znajdującej się wewnątrz,
  • sprzęt potrzebny do wejścia i ewakuacji,
  • procedury postępowania w sytuacji awaryjnej.

Samo ukończenie szkolenia nie zwalnia pracodawcy z obowiązku przygotowania bezpiecznej procedury dla konkretnego miejsca i zadania.

Czy przepisy wymagają szkolenia PZ1, PZ2 lub PZ3?

Przepisy BHP określają obowiązki pracodawcy związane z bezpiecznym wykonywaniem prac w przestrzeniach zamkniętych, ale oznaczenia PZ1, PZ2 i PZ3 nie są nazwami poziomów zapisanymi bezpośrednio w rozporządzeniu. Są to poziomy szkoleń zgodnych z wytycznymi Organizacji Techników Dostępu Linowego – OTDL. Podział pozwala dopasować szkolenie do rodzaju przestrzeni, poziomu ryzyka oraz sprzętu, którego pracownik będzie używać. W praktyce można je podzielić następująco:

SzkoleniePoziom ryzykaSprzęt oddechowyCzas trwania
PZ1niskiebez aparatów ucieczkowych1 dzień
PZ2średnieaparaty ucieczkowe2 dni
PZ3wysokieaparaty oddechowe3 dni

Wszystkie trzy poziomy szkoleń obejmują podstawowe zagadnienia związane z pracą w przestrzeniach zamkniętych. Uczestnicy poznają m.in. wymagania prawne, typowe zagrożenia, zasady dotyczące pozwolenia na pracę, wentylacji i pomiaru atmosfery, komunikacji i pracy zespołowej. Omawiany jest również sprzęt stosowany podczas wejść pionowych, taki jak trójnogi, żurawiki, wyciągarki i urządzenia samohamowne, a także postępowanie w sytuacjach awaryjnych. Poszczególne poziomy różnią się przede wszystkim poziomem ryzyka, sposobem wykonywania pracy oraz rodzajem sprzętu, z którego uczestnik uczy się korzystać.

PZ1 – Low Risk. Szkolenie do pracy w przestrzeni zamkniętej o niskim ryzyku

Szkolenie PZ1 – Low Risk jest przeznaczone dla osób pracujących w przestrzeniach zamkniętych sklasyfikowanych jako niskie ryzyko. Dotyczy przede wszystkim płytkich wejść, do około 2–3 metrów głębokości, podczas których pracownik przez cały czas pozostaje dopięty do linki asekuracyjnej. Jest to podstawowy poziom szkolenia PZ. Nie obejmuje korzystania z aparatów ucieczkowych ani aparatów oddechowych, dlatego sprawdzi się w przypadku prac wykonywanych w warunkach, które nie wymagają stosowania tego rodzaju ochrony dróg oddechowych.
Szkolenie trwa 1 dzień, jest zgodne z wytycznymi OTDL, a certyfikat zachowuje ważność przez 3 lata. Sprawdź szczegóły i aktualne terminy szkolenia PZ1 – Low Risk.

PZ2 – Medium Risk. Szkolenie z aparatami ucieczkowymi

PZ2 – Medium Risk przeznaczone jest dla osób wykonujących pracę w przestrzeniach zamkniętych o niskim lub średnim poziomie ryzyka. W porównaniu z PZ1 może dotyczyć głębszych wejść, podczas których pracownik musi odpiąć się od linki asekuracyjnej. Najważniejszą różnicą jest rozszerzenie szkolenia o aparaty ucieczkowe. Uczestnicy poznają ich rodzaje i budowę, uczą się sprawdzać sprzęt przed użyciem, prawidłowo go zakładać oraz korzystać z niego w sytuacji zagrożenia.
Szkolenie trwa 2 dni, jest zgodne z wytycznymi OTDL, a certyfikat jest ważny przez 3 lata. Sprawdź szczegóły i aktualne terminy szkolenia PZ – Medium Risk.

PZ3 – High Risk. Szkolenie z aparatami oddechowymi

PZ3 – High Risk jest przeznaczone dla osób wykonujących prace w przestrzeniach o niskim, średnim lub wysokim poziomie ryzyka. Obejmuje także wejścia niestandardowe i nierutynowe, podczas których występuje duże prawdopodobieństwo poważnych zagrożeń i konieczne jest zabezpieczenie dróg oddechowych.
Program obejmuje zagadnienia dotyczące aparatów ucieczkowych, a jego najważniejszym rozszerzeniem względem PZ2 jest praca z aparatami oddechowymi. Uczestnicy uczą się rozpoznawać ich rodzaje, sprawdzać stan sprzętu przed użyciem, prawidłowo go zakładać i kontrolować dopasowanie. Szkolenie obejmuje również wyliczanie czasu pracy z aparatem oddechowym oraz zasady jego prawidłowego stosowania.
Szkolenie trwa 3 dni, jest zgodne z wytycznymi OTDL, a certyfikat zachowuje ważność przez 3 lata. Sprawdź szczegóły i aktualne terminy szkolenia PZ3 – High Risk.

PZ1, PZ2 czy PZ3 – które szkolenie wybrać?

Dobór poziomu powinien wynikać z rodzaju pracy, a nie z samej chęci zdobycia „wyższego” certyfikatu. PZ1 będzie właściwe, jeżeli pracownik wykonuje płytkie wejścia do przestrzeni o niskim ryzyku i przez cały czas pozostaje podpięty do linki asekuracyjnej. PZ2 należy rozważyć, gdy wejścia są głębsze, pracownik może odpiąć się od linki asekuracyjnej i powinien potrafić korzystać z aparatu ucieczkowego. PZ3 przeznaczone jest do prac o wysokim poziomie ryzyka, w tym wejść niestandardowych, podczas których konieczne jest zabezpieczenie dróg oddechowych aparatem oddechowym. Przed zapisaniem pracownika warto więc przeanalizować ocenę ryzyka, procedurę obowiązującą w zakładzie oraz sprzęt, który będzie stosowany podczas rzeczywistej pracy. Dobierz szkolenie z przestrzeni zamkniętej do Twoich potrzeb.

FAQ – szkolenia i praca w przestrzeniach zamkniętych

  • Czym różni się PZ1 od PZ2?
    PZ1 dotyczy przestrzeni o niskim ryzyku, w których pracownik przez cały czas pozostaje dopięty do linki asekuracyjnej. Szkolenie trwa 1 dzień.
    PZ2 obejmuje przestrzenie niskiego i średniego ryzyka. Pracownik może odpiąć się od linki asekuracyjnej, a program zawiera również stosowanie aparatów ucieczkowych. Szkolenie trwa 2 dni.
  • Czym różni się PZ2 od PZ3?
    Podczas PZ2 uczestnik uczy się korzystania z aparatów ucieczkowych. PZ3 obejmuje również stosowanie aparatów oddechowych podczas pracy w przestrzeniach o wysokim poziomie ryzyka.
    PZ3 zawiera dodatkowo m.in. inspekcję aparatu przed użyciem, zakładanie, testy dopasowania oraz wyliczanie czasu pracy z aparatem oddechowym.
  • Jak długo ważny jest certyfikat PZ?
    Certyfikat PZ1, PZ2 oraz PZ3 jest ważny przez 3 lata.
  • Czy przed PZ trzeba mieć szkolenie z pracy na wysokości?
    Tak. Uczestnik powinien mieć ukończone szkolenie z bezpiecznej pracy na wysokości. Jeśli go nie posiada, szkolenie PZ zostanie poprzedzone jednodniowym szkoleniem PP.
  • Jakie są wymagania do udziału w szkoleniu?
    Uczestnik musi mieć ukończone 18 lat, być w dobrej kondycji fizycznej oraz nie mieć przeciwwskazań do pracy na wysokości. Wymagane jest również wcześniejsze szkolenie z bezpiecznej pracy na wysokości lub jednodniowe szkolenie PP.
  • Czy każdy pracownik potrzebuje szkolenia PZ3?
    Nie. Poziom szkolenia należy dopasować do warunków pracy i występujących zagrożeń. Jeżeli pracownik wykonuje zadania wyłącznie w przestrzeniach niskiego ryzyka, odpowiednie może być PZ1. Przy średnim ryzyku i konieczności używania aparatów ucieczkowych właściwym poziomem będzie PZ2. PZ3 przeznaczone jest do prac wymagających stosowania aparatów oddechowych i pracy w przestrzeniach wysokiego ryzyka.

Nasi Klienci o nas

Współpracowaliśmy z firmą ROJAM Major, Predkiel Sp. J. podczas projektowania i wykonania systemów asekuracji operatorów na potrzeby prac powyżej poziomu posadzki dla zakładów produkcji elementów wnętrz Faurecia w Gorzowie Wielkopolskim.

Usługa została wykonana zgodnie z naszymi oczekiwaniami, uczciwie, zgodnie z zasadami BHP oraz dbałością o bezpieczeństwo i wysoką jakość.
Z całą odpowiedzialnością możemy polecić firmę ROJAM Major Predkiel Sp. J. do wszelkich zleceń zabezpieczenia pracowników przed upadkiem z wysokości.


Polecam w 100%! Panowie wykazali się olbrzymią wiedzą, pasją i zaangażowaniem. Nasi słuchacze z zaciekawieniem angażowali się w szkolenie teoretyczne i praktyczne. Jeśli chcesz być profesjonalistą w zakresie prac na wysokościach to Ta firma Ci w tym pomoże!

Z czystym sumieniem polecam wszystkim ośrodek szkoleniowy Rojam Safety Center. Wszystko na najwyższym poziomie. "Height is no limits".

Szkolenie prowadzone przez Krzysztofa Majora to absolutny top w swojej kategorii. Dawno nie spotkałem osoby, która potrafi tak jasno, praktycznie i z ogromnym zaangażowaniem przekazywać wiedzę. Każdy element szkolenia był dopracowany, a materiały oraz ćwiczenia oparte na realnych sytuacjach sprawiają, że człowiek naprawdę czuje, że wynosi z tego coś wartościowego. Pan Krzysztof ma ogromne doświadczenie i niesamowitą umiejętność tłumaczenia nawet najtrudniejszych zagadnień w sposób prosty i konkretny. Widać, że to pasjonat, który naprawdę zna się na swoim fachu i lubi dzielić się wiedzą. Atmosfera podczas szkolenia była świetna — profesjonalna, ale jednocześnie swobodna i motywująca do działania. Po tym szkoleniu zyskuje się nie tylko wiedzę, ale też pewność siebie w praktycznym działaniu. Z pełnym przekonaniem mogę powiedzieć, że jest to jedno z najlepszych szkoleń, w jakich brałem udział. Polecam każdemu, kto chce naprawdę rozwinąć swoje umiejętności — Krzysztof Major to gwarancja jakości.

Miałem przyjemność uczestniczyć w szkoleniu z zakresu środków ochrony indywidualnej (SOI) w ośrodku szkoleniowym Rojam, prowadzonym przez Krzysztofa Majora. Szkolenie było na bardzo wysokim poziomie – wiedza została przekazana w sposób jasny, zrozumiały i poparty praktycznymi przykładami. Całość odbywała się w miłej i przyjaznej atmosferze, co sprzyjało nauce i aktywnemu udziałowi. Zdecydowanie chętnie wrócę na kolejne szkolenia w tym ośrodku.

Podobało mi się szkolenie, nie było oderwane od rzeczywistości budowy na której pracuje. Kompetentnie przeprowadzone, zaciekawiło mnie. Tematem szkolenie był: Dostęp Budowlany.

Świetne szkolenie i bardzo kompetentna kadra. Wykłady przedstawione w interesujący sposób a nie typowe czytanie z prezentacji a część praktyczna w świetnie przygotowanym ośrodku. Polecam

Udział w szkoleniu alpinistycznym był dla mnie nie tylko ogromnym wyzwaniem, ale też niesamowitą przygodą. Zajęcia zostały przeprowadzone w sposób bardzo profesjonalny – instruktorzy wykazali się ogromną wiedzą, doświadczeniem oraz cierpliwością. Każdy etap szkolenia był dokładnie omówiony, a wszystkie manewry ćwiczyliśmy zarówno w teorii, jak i w praktyce, co pozwoliło mi poczuć się pewnie w terenie.

To szkolenie nie tylko podniosło moje kwalifikacje, ale również dodało mi odwagi i zaufania do własnych umiejętności. Z pełnym przekonaniem polecam każdemu, kto myśli o pracy lub działaniach w dostępie linowym, górach lub innych środowiskach wymagających technik alpinistycznych.

Profesjonalne podejście, bardzo dobrze wyposażona sala szkoleniowa. Elastyczność w dostosowaniu oferty do potrzeb klienta. Polecam

Bardzo profesjonalne obsługa. Duży wybór. Panowie bardzo pomocni. Kupiliśmy sprzęt do mycia dachów. Wszystko idealnie się sprawdziło. Jesteśmy bardzo zadowoleni z zakupu.

Ogromny wybór wszelakiego sprzętu. Kompleksowa, szybka i profesjonalna obsługa, rzeczowo podchodząca do każdego tematu. Doradztwo na najwyższym poziomie. Sprzedawca Marek ma nosa do najlepszych rozwiązań każdego problemu.

Profesjonalnie, przyjacielsko, sprawnie, idealnie. To moje nie pierwsze i zapewne nie ostatnie zakupy w Rojamie. Dziękuję z wsparcie i cierpliwość : ] Pozdrawiam załogę! Do następnego!

Firma Rojam Major, Predkiel sp.j. wykonała dla nas montaż elementów stalowych koniecznych do wzmocnienia konstrukcji nośnej pomostów oświetleniowych zlokalizowanych pod dachem Stadionu Energa Gdańsk.

Usługa została wykonana z pełnym profesjonalizmem, a technicy linowi posiadają wszelkie niezbędne uprawnienia. Polecamy firmę Rojam Major, Predkiel sp.j. do wszelkich zleceń z wykorzystaniem metod alpinistycznych.

Firma Rojam Major, Predkiel sp.j. wykonała dla nas " Systemy asekuracji pracowników na obiektach O/ZWR przy dostępie do suwnic".

Wszystkie prace zostały wykonane zgodnie z zawartą umową i obowiązującymi u Zamawiającego instrukcjami, w sposób profesjonalny, z należytą starannością, dbałością o bezpieczeństwo, sztuką budowlaną oraz zgodnie z naszymi oczekiwaniami.

Doskonale przygotowane miejsce szkolenia jak i wysokiej jakości sprzęt w połączeniu z doskonale przygotowanymi trenerami sprawia, że nasi pracownicy byli doskonale przygotowani do egzaminu.

Polecam firmę Rojam.eu wszystkim, którzy chcą mieć pewność, że ich pracownicy będą doskonale przygotowani do prac dostępu linowego.

Firma Rojam Major, Predkiel sp.j. projektowała i instalowała dla nas systemy zabezpieczające pracowników przed upadkiem z wysokości - system szynowy 3M UniRail.

Monterzy wykonujący pracę posiadają wszelkie niezbędne uprawnienia oraz wyposażeni są w sprzęt najlepszej jakości.

Nasi pracownicy regularnie uczestniczą w kursach z technik dostępu budowlanego oraz linowego organizowanych przez firmę Rojam Safety Center sp. z o.o.

Kadra dydaktyczna firmy posiada wszelkie niezbędne uprawnienia instruktorskie oraz ogromny bagaż doświadczeń w pracy na wysokości. Omawiana tematyka jest bogato ilustrowana praktycznymi przykładami i przedstawiona w sposób wyczerpujący.

Firma Rojam Major, Predkiel sp.j. wykonała dla nas pełen zakres usług polegających na przygotowaniu i przeprowadzeniu szkoleń z zakresu dostępu budowlanego.

Firma Rojam prezentuje wysoki poziom świadczonych usług, posiada rzetelnych i wykwalifikowanych pracowników oraz wysokiej klasy sprzęt i narzędzia umożliwiające wykonanie usługi w sposób rzetelny, z zachowaniem wszelkich zasad bezpieczeństwa.

Jesteśmy zadowoleni z dotychczasowej współpracy z firmą Rojam Major, Predkiel sp.j., z której usług korzystaliśmy przy realizacji zlecenia zabezpieczenia antykorozyjnego przy realizacji napraw powłok na obiekcie Opera Leśna w Sopocie.

Niniejszym udzielamy referencji dla firmy Rojam Major, Predkiel sp.j. jako partnera, który traktuje w sposób właściwy swoje zobowiązania wobec klienta i jednocześnie polecamy firmę jako godną zaufania świadczącą swoje usługi fachowo i rzetelnie.

✕

Wyślij zgłoszenie:

    Anuluj